Nieuwpoort in de kijker tijdens Feniks 2020

Foto: Dany Van Loo

Nieuwpoort - Na de intensieve herdenkingsperiode 2014-2018 trekt de Westhoek dit jaar alle registers open met Feniks 2020. Het project vertelt met tentoonstellingen en opvallende evenementen het opmerkelijke verhaal van de wederopbouw in de regio na WO I en daarin is een belangrijke rol weggelegd voor Nieuwpoort.

Feniks 2020, dat start en maart en loopt tot eind november, moet het eerste nieuw thema van Westtoer worden om de toekomst van het herdenkingsprogramma rond de Eerste Wereldoorlog verder in te vullen. En het provinciaal toerisme bedrijf doet dat met een indrukwekkend programma in tal van steden, gemeenten en musea in de regio Westhoek. “Een eeuw geleden herrees de Westhoek heel vlug als een feniks uit zijn as”, duidt gedeputeerde en voorzitter van Westtoer Sabien Lahaye-Battheu (Open VLD). “En dat verhaal willen we met een jaarprogramma van negen tentoonstellingen, drie grote evenementen en heel wat fiets- en wandelroutes brengen.”

Follow the Feniks

Nieuwpoort krijgt, om vanzelfsprekende redenen, een belangrijke rol toebedeeld in het verhaal van de wederopbouw. De IJzerstad raakte dan ook heel zwaar getroffen tijdens de Eerste Wereldoorlog. “Een van de opvallendste blikvangers speelt zich inderdaad in de IJzergemeente af”, legt projectmanager Stephen Lodewyck toe. “Follow the Feniks Wordt een beklijvend spektakel met videomapping en projecties op het Marktplein, en dat elke avond van 29 juli tot en met 2 augustus. Het toont een ontroerend verhaal over moeten loslaten en de wil om terug vast te nemen en verder te gaan, weder op te bouwen. Regisseurs Mieke Dobbels en Frieda Vanslembrouck, muzikaal begeleid door Johan Bouttery, slaan de handen in elkaar om Nieuwpoort als typevoorbeeld van een wederopbouwstad terug op te roepen. Daarbij komt nog een originele nocturnewandeling met verrassende anekdotes, gevolgd door een apotheose waarover nog lang zal nagepraat worden; Maar dat nog even een verrassing blijven”, zegt Stephen.

Juul Filliaert

In het bezoekerscentrum Westfront komen de oorlogsjaren van een van Nieuwpoorts bekendste figuren, de journalist, uitgever en verzamelaar Juul Filliaert, opnieuw tot leven. “Hij was een heel boeiende figuur”, gaat de projectleider verder. “Als redactiesecretaris van het frontblad De Belgische Standaard was hij van dichtbij betrokken bij alle initiatieven die genomen werden om de culturele en sociale noden van de frontsoldaat te behartigen. Zijn persoonlijk archief, met documenten en een unieke kunstverzameling van frontschilders, zal het engagement van deze vooraanstaande getuige opnieuw in de belangstelling plaatsen.”

Naar aanleiding van deze tentoonstelling verschijnt een rijk gedocumenteerd boek over de oorlogsjaren van Juul Filliaert. De expo en het boek zijn uitgewerkt door zijn kleinzoon Luc Filliaert en die is daarmee niet aan zijn proefstuk toe. Enkele jaren geleden oogstte Luc al heel wat bekijks met een unieke expo en boek over het wel en wee van de kunstenaars die vier jaar lang in de modder van een stukje onbezet Belgisch grondgebied een artistiek antwoord zochten op de gruwel van de Groote Oorlog. “Toen de strijd in 1916 in Nieuwpoort enigszins verademde, werd in onze vernielde stad een enig experiment opgezet met de oprichting van de ‘Section Artistique de l’Armée Belge en  campagne”, vertelt Luc Filliaert. “Enkele soldaten-kunstenaars, onder wie Alfred Bastien en zijn vriend Léon Huygens, namen in die zomer van 1916 hun intrek in een kelder bij het sluizencomplex en richtten er een heus atelier in”, vertelt Luc daarover. De expo over Juul Filliaert loopt van 8 mei tot begin 2021.

Door Dany Van Loo