SP.A Gent onthoofd nu opvolger van burgemeester Termont stap opzij moet zetten

Schepen Tom Balthazar gooit de handdoek na een dag vol commotie over zijn zitje in de mysterieuze holding PubliPart. Foto: fvv

Gent -

Torenhoge vergoedingen en investeringen in twijfelachtige bedrijven zijn de Gentse kandidaat-burgemeester Tom Balthazar (SP.A) fataal geworden. De schepen, die ook de troonopvolger van burgervader Daniël Termont is, gooide de handdoek in de ring na een dag commotie over zijn zitje in de holding PubliPart.

De Vlaamse socialisten zitten met de handen in het haar. Tom Balthazar was de gedoodverfde nieuwe burgemeester van de Arteveldestad en moest na Daniël Termont, die na 2018 afhaakt, de traditie van goede huisvader van Gent voortzetten. Termont was na de Optima-affaire voor een stuk beschadigd geraakt en Balthazar moest de nieuwe politieke cultuur belichamen. Dat plan ligt sinds gisteravond in de prullenmand.

Aanleiding voor het Gentse SP.A-drama is het verhaal dat de kranten van De Persgroep gisteren uitbrachten over de holding PubliPart, een dochtermaatschappij van de energie-intercommunale PubliLec waarin de stad Gent aandelen heeft en waarin Balthazar en Peeters zetelen. Of zetelden, want Balthazar stapte vorige maand – toevallig of niet tijdens de heisa rond het Waalse Publifin die Waals minister Paul Furlan (PS) zijn kop kostte – op bij PubliPart.

Twijfelachtige beleggingen

Feit is wel dat de 17 bestuurders samen 360.000 euro bruto per jaar opstrijken voor hun werk bij het bedrijf. Dat is zo’n 20.000 euro per bestuurder. Minstens even opvallend is dat PubliPart niet alleen aandelen belegt in banken en andere grote bedrijven, maar ook in ondernemingen die op zijn zachtst gezegd twijfelachtig zijn. Zoals het Duitse Rheinmetall, dat onder meer producten voor chemische wapens maakt. Of bedrijven die het niet nauw nemen met de arbeidsregels. PubliPart verloor overigens ook twee miljoen euro door het faillissement van Optima. Het gaat om geld dat op een rekening stond van Ethias, dat later in handen kwamen van Jeroen Piqueur en co.

Te hoge vergoedingen

Iedereen is het erover eens dat de affaire niet te vergelijken valt met Publifin, waar aan politici grote vergoedingen werden uitgekeerd voor fictieve vergaderingen. Maar dat Balthazar en Peeters niet weten in welke bedrijven wordt geïnvesteerd deed de wenkbrauwen fronsen. Net zoals de hoogte van de vergoedingen. Volgens professor lokale politiek Herwig Reynaert (UGent) liggen de vergoedingen voor intercommunales vast – er mag maar maximaal 205 euro bruto per vergadering worden betaald – maar ontsnappen holdings zoals PubliPart daaraan omdat ze geen intercommunales zijn. “Dat zijn misschien constructies die met goede bedoelingen zijn opgezet, maar ze ontsnappen wel aan de regelgeving”, zegt hij.

PubliPart opdoeken

Het Gentse stadsbestuur nam zich in 2014 wel al voor om uit PubliPart te stappen, maar de onderhandelingen slepen al drie jaar aan. De stad recupereerde al zo’n 10 miljoen, maar hoopt er nog 43 miljoen uit te halen, geld dat moet dienen om onder meer het pensioen van ex-werknemers van het toenmalige Gentse energiebedrijf mee te betalen.

Schepen Christophe Peeters pleitte er gisteren voor heel het boeltje dan maar op te doeken. “Dan is die discussie over hoge vergoedingen ook meteen van de baan”, stelde hij. Tom Balthazar benadrukte dat de vergoedingen wat hem betreft wel flink omlaag mogen, maar dat hij in het dossier toch enorm veel en lastig werk heeft gestoken.

Geen lijsttrekker meer

De verdediging van Balthazar hield evenwel niet lang stand. Na een crisisvergadering met zijn partij viel iets voor 19 uur het verdict: de Gentse troonpretendent neemt ontslag als schepen en gaat in 2018 de SP.A-Groen-lijst niet trekken. Balthazar vindt dat hij zichzelf weinig te verwijten heeft, maar dat hij wel vragen had kunnen stellen bij de vergoedingen én de beleggingen van PubliPart. “In een dergelijke sfeer van schandalen en vaak onterechte verdachtmakingen is het niet mogelijk een ploeg aan te voeren. Zonder vertrouwen kan je niet overtuigen. Zonder onbetwist gezag kan je geen burgemeester worden”, stelde Balthazar gisterenavond. Hij voegde eraan toe de toekomst van Gent niet te willen verlammen door maanden van schandalen en discussies.

Groen is tevreden

SP.A Gent onthoofd nu opvolger van burgemeester Termont stap opzij moet zetten
Wie lijsttrekker wordt van de Gentse kartellijst SP.A-Groen is nog onduidelijk. Elke Decruynaere (rechts) van Groen was tevreden met het “duidelijke en noodzakelijke signaal” dat Tom Balthazar (links) gaf. Foto: BELGA

Kartelpartner Groen reageerde bij monde van schepen Elke Decruynaere tevreden met het “duidelijke en noodzakelijke signaal”. Het geeft aan dat de groenen de hele zaak niet zomaar wilden laten passeren. Eerder moest de partij naar aanleiding van Optima ook al met lede ogen aanzien dat ze door de Vlaamse socialisten mee in een spiraal van negatieve publiciteit terechtkwamen.

Het kartel wil Groen voorlopig niet ter discussie stellen, maar de partij eiste gisteren wel volledige openheid over de hele zaak. “Intercommunales moeten het algemeen belang dienen en belastinggeld niet inzetten voor dubieuze investeringen”, verklaarde Decruynaere.

N-VA haalt uit

Oppositiepartij N-VA had eerder op de dag vlijmscherp uitgehaald naar de affaire. Siegfried Bracke verklaarde dat de Gentse SP.A van iedereen het dichtste bij de PS staat en verweet de socialisten aan graaicultuur te doen. Maar volgens politicoloog Nicolas Bouteca (UGent) is het te simpel om alles af te doen als iets waar enkel Balthazar en Peeters bij betrokken zijn. “Alle partijen hebben boter op het hoofd. Indien men de intercommunales echt van dichtbij gaat bekijken, zullen er nog wel opvallende dingen opduiken.” Bouteca’s collega Herwig Reynaert had het gisteren over een zwarte dag voor de politiek.

Open VLD-schepen Christophe Peeters is in elk geval niet van plan zijn conclusies te trekken. Hij blijft erbij dat hij voor de stad gedaan heeft wat moest worden gedaan en benadrukt dat hij geen kandidaat-burgemeester is. De beslissing van Balthazar heeft vooral daar mee te maken, stelt hij. Wie bij SP.A nu Balthazar gaat opvolgen, is nog niet duidelijk. De volgende dagen zou daar uitsluitsel over volgen.

Door Farid El Mabrouk
AANGERADEN