Ooit won ze de Nobelprijs voor de Vrede, nu verzwijgt ze misdaden tegen de mensheid: “Meest beschamende naam op lijst”

Bron © al jazeera, independent, guardian

Aangespoelde lichamen van gevluchte Rohingya-kinderen | Protestposter tegen Aung San Suu Kyi

Ze was een lichtend voorbeeld voor velen, een inspiratie, de Myanmarese leidster Aung San Suu Kyi. Dat ze in november 2015 de verkiezingen van Myanmar won, werd dan ook op gejuich onthaald. De intussen 72-jarige vrouw kreeg in 1991 de Nobelprijs voor de vrede. Ze streed voor democratie in haar thuisland, een geweldloos gevecht tegen de militaire dictatuur. Die strijd had een prijs. Ze kreeg jarenlang huisarrest, moest fysiek geweld ondergaan en werd heel wat rechten afgenomen. San Suu Kyi werd een mensenrechtenicoon. Dat net zij nu zwijgt over etnische zuiveringen tegen de moslimminderheid in haar land, en dat ze dat zelfs ontkent, verontwaardigt dan ook velen. Sommigen vinden zelfs dat ze die Nobelprijs voor de vrede moet teruggeven.

“Je kunt nauwelijks een moderne politieke leider bedenken die die hoge verwachtingen zo diep beschaamd heeft”, zegt George Monbiot, columnist van de Britse krant The Guardian. “Dat ze de Rohingya aan hun lot overlaat, is weerzinwekkend. Ze zwijgt over de wreedheden tegen die bevolking, ze verwerpt de bewijzen ervan en ze belemmert humanitaire hulp.”

Ooit won ze de Nobelprijs voor de Vrede, nu verzwijgt ze misdaden tegen de mensheid: “Meest beschamende naam op lijst”
Foto: EPA-EFE

LEES OOK. Dorpen staan in brand, vrouwen en kinderen verdrinken: etnische zuivering aan de gang op volk dat nergens welkom is

Mobiot vindt dat ze de Nobelprijs niet langer verdient. Het comité zou de Nobelprijzen moeten intrekken als de laureaten de principes schenden waarvoor ze die prijs hebben gekregen. Er gaan intussen ook petities rond die oproepen om de Nobelprijs voor de vrede af te pakken van San Suu Kyi.

Aung San Suu Kyi was ook een groot rolmodel voor auteur Sufiya Ahmed. “Haar onophoudelijke campagne voor democratie en mensenrechten in het toenmalige Birma (nu Myanmar) was inspirerend”, zegt Ahmed. “Ze was een heldin die niet alleen voor de toekomst vocht, maar ook voor rechtvaardigheid. Ze was Mandela, Gandhi en Martin Luther King in één persoon. Maar dan kreeg ze macht, toen ze de verkiezingen in november 2015 won. In plaats van een daling in het geweld tegen de Rohingya, was er een toename. Intussen zijn er zelfs berichten over een etnische zuivering. Maar Aung San Suu Kyi heeft ervoor gekozen stil te blijven. Ze weigert ook onderzoekers van de Verenigde Naties, en ook journalisten zijn niet welkom in de Rakhine-staat (waar de meeste Rohingya wonen, red.). Ook hulp van de VN heeft ze geblokkeerd. Aung San Suu Kyi is blijkbaar niet het icoon dat we dachten en wilden dat ze was.”

Ooit won ze de Nobelprijs voor de Vrede, nu verzwijgt ze misdaden tegen de mensheid: “Meest beschamende naam op lijst”
Foto: AFP

Open brief van collega-Nobelprijswinnaars

Bij een eerdere golf van geweld tegen de Rohingya hadden een aantal collega-Nobelprijswinnaars in een open brief de passieve houding van San Suu Kyi al bekritiseerd. En deze week deed Malala Yousefzai, de recentste winnaar van de Nobelprijs van de Vrede, ook al een oproep. Ze vraag Aung San Suu Kyi om het geweld te veroordelen. Nobelprijswinnaar Desmond Tutu deed hetzelfde. Hij vraagt de politica om het geweld te stoppen.

Maar dat doet San Suu Kyi dus niet. Integendeel, ze ontkent het geweld zelfs vaak. Eerder deze week noemde ze berichten over verkrachtingen en dorpen die in brand gestoken worden zelfs “fake news”. Dat kwam pijnlijk tot uiting na een getuigenis van een Rohingyavrouw. Zij vertelde over een groepsverkrachting door soldaten. Het kabinet van Aung San Suu Kyi reageerde daarop door op zijn Facebookpagina de banner aan te passen in een met daarop de tekst “Nepverkrachting.” “Er is een genocide aan de gang. Door haar stilzwijgen is ze medeplichtig aan misdaden tegen de menselijkheid.”

Ooit won ze de Nobelprijs voor de Vrede, nu verzwijgt ze misdaden tegen de mensheid: “Meest beschamende naam op lijst”
Foto: REUTERS

“Meest beschamende naam op lijst Nobelprijs”

Het is niet de eerste keer dat Aung San Suu Kyi geweld tegen Rohingya ontkent. Dat deed ze ook al in april van dit jaar. “Er is geen etnische zuivering aan de gang. Dat is te sterk uitgedrukt voor wat er aan het gebeuren is. Het gaat om mensen die verdeeld zijn, en we proberen die verdeling te sluiten.”

In 2013 reageerde ze ook al verveeld op een Britse journalist die haar kritische vragen stelde over geweld tegen moslims in Myanmar. “Niemand heeft me verteld dat ik door een moslim zou geïnterviewd worden.” Verdient zo iemand dan nog de Nobelprijs, vraagt ook professor Hamid Dabashi van de Colombia Universiteit zich af. “Op de dag van vandaag is Aung San Suu Kyi de meest beschamende naam op de lijst van Nobelprijswinnaars. Er is geen twijfel over dat, zelfs als ze hem toen verdiende, ze die Nobelprijs nu zeker niet meer verdient.”

Teleurstellen

Ooit won ze de Nobelprijs voor de Vrede, nu verzwijgt ze misdaden tegen de mensheid: “Meest beschamende naam op lijst”
Foto: EPA-EFE

Maar waarom zwijgt ze dan zo hardnekkig? Volgens waarnemers is er zo’n grote haat tegenover moslims in Myanmar dat Aung San Suu Kyi niet anders durft. “Ze probeert zich daar een weg in te banen. Ze wil de mensen die haar op handen dragen niet teleurstellen.” Bovendien heeft ze, hoewel aan de macht, nog steeds weinig effectieve controle over het leger in het land en heeft ze weinig grip op de racistische grondwet in Myanmar die haar werd opgedrongen door het leger. “Ze heeft zelf zo lang geleden om haar volk te kunnen leiden. Nu het zo ver is, wil ze hen niet teleurstellen.”

De boeddhisten in haar land stelt ze dus niet teleur. Maar het Westen en de Rohingya in Myanmar wel.

Gruwelijke getuigenissen

De Rohingya zijn een volk dat al generaties lang, al honderden jaren in het noorden van Rakhine woont, een deelstaat van Myanmar. Het zijn moslims en ze vormen daarmee een minderheid in het overwegend Boeddhistische Myanmar. Ze zijn met zo’n 1,1 miljoen, maar worden door de regering niet erkend als bevolkingsgroep of burgers. Meer nog: de overheid beschouwt hen als illegale immigranten. Dat betekent dat er voor dat volk heel wat beperkingen gelden. Zo mogen ze bijvoorbeeld niet vrij rondreizen in het land zonder toelating, mogen ze niet meer dan 2 kinderen hebben of hebben ze geen toegang tot de gezondheidszorg of tot jobs.

Al jaren worden de Rohingya belaagd, onderdrukt, vervolgd of opgepakt. Met de regelmaat van de klok worden hun huizen in brand gestoken of worden ze uit hun huizen of dorpen verdreven. In februari publiceerde de VN een rapport over de behandeling van de Rohingya. Het ging in het rapport over groepsverkrachtingen, mensen die voor de ogen van hun familie de keel wordt overgesneden, executies van dorpsoudsten, mensen die vanuit gevechtshelikopters worden beschoten, mensen die in hun huizen worden opgesloten waarna die huizen in brand worden gestoken,...Sommige getuigenissen in het rapport zijn gruwelijk gedetailleerd. Zo stond er ook in hoe soldaten een bevallende vrouw afranselden en haar baby na de geboorte doodtrapten.

Een recente opflakkering van het geweld tegen de moslims heeft intussen tot heel wat doden geleid. Tienduizenden Rohingya vluchten weg, vooral naar buurland Bangladesh. Volgens de VN zijn er mogelijk al meer dan 1.000 doden gevallen. 270.000 moslims zijn op de vlucht.

Ooit won ze de Nobelprijs voor de Vrede, nu verzwijgt ze misdaden tegen de mensheid: “Meest beschamende naam op lijst”
Foto: EPA-EFE
Ooit won ze de Nobelprijs voor de Vrede, nu verzwijgt ze misdaden tegen de mensheid: “Meest beschamende naam op lijst”
Foto: AP
Ooit won ze de Nobelprijs voor de Vrede, nu verzwijgt ze misdaden tegen de mensheid: “Meest beschamende naam op lijst”
Foto: AFP
Door lbo