Meteoor die dinosaurussen doodde, veroorzaakte tsunami van anderhalve kilometer hoog

Bron © Live Science

Themabeeld Foto: Shutterstock

De meteoor die 65 miljoen jaar geleden alle dinosaurussen doodde, veroorzaakte bij zijn inslag in de Golf van Mexico een tsunami van anderhalve kilometer hoog. Dat blijkt uit nieuw wetenschappelijk onderzoek.

Onderzoeker Molly Range van de Universiteit van Michigan en haar collega’s presenteerden hun bevindingen halverwege december. “Voor zover we weten gaat het om het eerste globale model van deze tsunami, van inslag tot de laatste golf. Tijdens ons onderzoek realiseerden we ons pas hoe groot de impact van die tsunami was.”

De 14 kilometer brede Chicxulub-asteroïde verantwoordelijk voor de massa-extinctie van de dinosaurussen veroorzaakte namelijk “een gigantische wereldwijde tsunami, veel groter dan wat we kennen uit de moderne geschiedenis”, aldus Range.

Eerste tien minuten na inslag

Om correcte schattingen van de grootte van de tsunami te maken, gebruikten de onderzoekers een computermodel dat “de grootschalige vervorming van de aardkorst, de chaotische golven als direct gevolg van de impact, en de terugslag van het water in de gevormde krater” kon berekenen.

Dat model bracht de gebeurtenissen in de eerste tien minuten na de impact van de asteroïde gedetailleerd in kaart: de impactkrater - in eerste instantie 1,5 kilometer diep - bevatte op dat moment nog geen water. Dat was door de kracht van de inslag namelijk weggeblazen. “Vervolgens liep het water wel de krater in, om vervolgens een instortingsgolf te creëren en weer naar buiten te stromen.”

Anderhalve kilometer hoge golf

Op basis van gegevens over het zeeniveau en de snelheid van het water berekenden de onderzoekers dan hoe die tsunami zich voortbewoog over alle oceanen ter wereld. De bevindingen van de Amerikaanse onderzoekers worden ook ondersteund door geologisch bewijs: de tsunami veroorzaakte erosie en verplaatsing van sedimenten die vandaag nog meetbaar zijn.

“In de Golf van Mexico ging het nog om een golf van anderhalve kilometer hoog, die zich voortbewoog aan 143 km/u. Daarna verspreidde het water zich naar de Atlantische Oceaan, en - via de Centraal-Amerikaanse zeeweg, die vandaag niet meer bestaat - ook naar de Stille Oceaan. Op dat moment was de grootte van de golf afgezwakt naar 14 meter. Ter vergelijking: de grootste golf uit de moderne geschiedenis (in Nieuw-Zeeland in mei 2018) was “amper” 23,8 meter hoog.

Tot 29.000 keer groter dan tsunami uit 2004

Ook een vergelijking met de tsunami in de Indische Oceaan die in 2004 225.000 levens eiste, is volgens de onderzoekers onmogelijk. “Ze verschilden als dag en nacht van elkaar. In de eerste 7 uur van beide tsunami’s was de impact van de Chicxulub 2.500 tot 29.000 keer groter dan die van de tsunami uit 2004.”

Hoe groot de gevolgen van de tsunami ook waren, het was niet de enige oorzaak van het uitsterven van de dinosaurussen. De inslag van de asteroïde lanceerde ook een gigantische hoeveelheid fijn stof in de atmosfeer, die dieren levend verbrandde en bosbranden veroorzaakte. Dat stof blokkeerde bovendien jarenlang het zonlicht op aarde, zodat ook plantgroei en dus de hele voedselketen verstoord werd.

Play

bekijk ook

Dinosauriër met onuitspreekbare naam pas ontdekt, maar stelt wetenschappers meteen al voor een raadsel

Mysterieuze dinosaurus voor miljoenen geveild: “Een bijzonderheid en kunst”

‘Dinosauriërs’ bouwen feestje op het strand tijdens orkaan

Door jvh