Dit N+ artikel is exclusief voor jou als abonnee.

Abonnee worden? Kies je leesformule

27/03/2019 - Binnenland
camera closecorrect down facebook gplus Het Nieuwsblad nextprevquote share twitter video

  BELGA

ABVV schiet loonakkoord af, andere sociale partners willen voortdoen

Iedereen kijkt nu weer naar regering

“1,1 procent loonstijging is gewoon te weinig.” Met dat argument heeft de socialistische vakbond ABVV als enige het ontwerp van loonakkoord verworpen. Daarmee ligt de bal weer bij de regering. De andere bonden én de werkgevers staan wel achter het akkoord. “Dit moet zo snel mogelijk en in zijn geheel uitgevoerd worden”, zegt ACV-voorzitter Marc ­Leemans. “Anders zal de chaos nog groter zijn.”

Wat is dat loonakkoord ook alweer?
Om de twee jaar sluiten de sociale partners een loonakkoord. Dat bepaalt hoeveel de brutolonen de komende twee jaar mogen stijgen bovenop de index. Na heel wat duwen en trekken, een nationale staking en een herberekening konden die maximaal 1,1 procent stijgen. Het is uiteindelijk daarop dat bonden en werkgevers hebben afgeklopt. Concreet betekent dat dat wie bijvoorbeeld 3.000 euro per maand verdient, maximaal 33 euro per maand meer kan krijgen. Met de indexering komt dat neer op een stijging van 135 euro. Maar het akkoord gaat breder dan dat. Er werd ook gepraat over hoe het einde van een loopbaan er moet uitzien, welke uitkeringen omhoog konden en nog een hele rits andere maatregelen. De werkgevers hadden al ingestemd met het ontwerp, gisteren stemden de algemene vergaderingen van de bonden. ACV en ACLVB gaven groen licht, ABVV verwierp het akkoord.
Waarom is ABVV tegen?
Voor de socialistische vakbond was een loonstijging van 1,1 procent gewoon te weinig. “Zowel onze jongere als onze oudere ­leden gaven aan dat koopkracht het aller­belangrijkste is”, zegt nationaal secretaris Miranda Ulens. “In tijden van economische groei móéten de lonen meer kunnen stijgen.” Komt daar nog eens bij dat de minimumlonen er amper 10 cent op vooruitgaan. De bond wil naar 14 euro per uur, nu zitten we op 9,60 euro. Aan grote ­acties denkt het ABVV voorlopig nog niet.
Is het niet genoeg dat een ­meerderheid voor is?
Het is in het verleden nog gebeurd dat ABVV het ontwerpakkoord afschoot en de rest instemde. Maar toen was er een regering die kon ingrijpen. Dat is nu met een ­regering in lopende zaken, die bovendien nooit het vertrouwen van het parlement kreeg, niet zo. Toch verwachten de andere bonden en de werkgevers dat de politiek alles doet om het akkoord in zijn volledigheid en zo snel mogelijk in werkelijkheid om te zetten. “Doen ze dat niet, dan zetten ze de deur open voor nog veel meer chaos”, waarschuwt ACV-voorzitter Marc Leemans.
“Het hele land heeft er belang bij dat er ­sociale vrede komt”, zegt Pieter Timmermans van het Verbond van Belgische Ondernemingen. “Met de Brexit, de gele hesjes en ga zo maar door. Ik roep iedereen op om het hoofd koel te houden en hoofd- van ­bijzaak te onderscheiden.”
Hoe moet het nu verder?
Minister van Werk Kris Peeters (CD&V) roept vandaag de Groep van Tien bijeen om te kijken over welke onderdelen van het akkoord iedereen het eens is. Zo kan pakweg de uitgestelde afbouw van SWT, het vroegere brugpensioen, toch nog buiten de Kamer gehouden worden. Want politiek is dat een splijtzwam. N-VA en Open VLD willen van geen uitstel weten en verwijten Peeters dat hij zich niet aan de afspraken van het Zomerakkoord heeft gehouden. Daarin stond dat het SWT-stelsel net sneller moest worden afgebouwd. “Peeters moet stoppen met verstoppertje spelen en de gemaakte afspraken nakomen”, zegt Kamerlid Zuhal Demir (N-VA). “Als er onrust van komt, dan is dat zijn schuld.”
Peeters zegt dat hij het sociaal overleg alle kansen wilde geven, en wil nu eerst kijken wat mogelijk is. “Vooruitlopen op de feiten heeft geen zin.”
Wat als de politiek ook mislukt?
Dan wil dat nog niet zeggen dat de lonen de komende twee jaar niet zullen stijgen. De onderhandelingen moeten dan per sector overgedaan worden. Enkel ABVV lijkt zich daar in te kunnen vinden. “Dan kunnen we wel verder gaan dan wat nu op tafel ligt.” Voor de andere bonden en de werkgevers is dat vloeken in de kerk. Zo riskeer je dat in de sterke petrochemie bijvoorbeeld de lonen fors meer stijgen dan in de horeca.
Marc Leemans ACV-voorzitter “Alles uitvoeren of chaos zal enorm zijn”