Dit N+ artikel is exclusief voor jou als abonnee.

Abonnee worden? Kies je leesformule

07/05/2019 - Economie
camera closecorrect down facebook gplus Het Nieuwsblad nextprevquote share twitter video

Apple zou er alles aan doen om Spotify het leven zuur te maken, zo stelt de Zweedse muziekstreamingdienst.  AFP

Europese Commissie start onderzoek naar mogelijk ‘machtsmisbruik’ met App Store

Miljardenboete dreigt voor Apple na klacht Spotify

De concurrentie onder de streamingdiensten voor muziek is bikkelhard. En daarbij zou Apple, dat in de VS al meer betalende gebruikers heeft voor Apple Music dan grote concurrent Spotify, zijn macht misbruiken. Dat beweert het Zweedse bedrijf toch. De Europese Commissie start een onderzoek.

Miljardenboetes bij de vleet

Alles draait rond de fameuze App Store, de onlinewinkel waar Apple-gebruikers applicaties kunnen downloaden om vlot toegang te krijgen tot (al dan niet) betalende diensten. Daarbij ook de apps van Spotify en Deezer, streamingdiensten die rechtstreeks concurreren met Apple Music. En daar wringt het schoentje volgens Spotify: Apple zou niet alleen te veel geld vragen om de app aan te bieden (het eist tot 30 procent commissie op de verkoop, waardoor de premiumversie van Spotify de facto duurder wordt dan die van Apple Music), het bedrijf van Tim Cook zou zijn concurrent ook via slinkse wegen stokken in de wielen steken. Zo zou Apple verbieden dat Spotify er Apple-gebruikers op wijst dat ze de app ook rechtstreeks bij Spotify kunnen downloaden, zou het bedrijf ook geregeld upgrades blokkeren en zou het ook om de haverklap de regels veranderen.

Klacht ingediend half maart

Half maart diende Spotify al een klacht in bij de Europese concurrentiewaakhond omdat Apple de vrije keuze van de consument belemmert. De advocaat van Spotify wees er toen op dat Apple niet alleen een platformprovider is maar ook een directe concurrent: “Ze proberen rivalen zoals Spotify te benadelen en hun beperkingen worden almaar frequenter en extremer.”

In een blog op de bedrijfswebsite schreef oprichter en topman Daniel Ek dat hij gerust de concurrentie met Apple Music wil aangaan, maar dan wel met gelijke wapens: “We zouden allemaal aan dezelfde regels moeten voldoen. Apple Music dus ook.” In een reactie liet Apple weten dat het Zweedse bedrijf op dezelfde wijze wordt behandeld als de andere aanbieders van apps. Het verwijt Spotify dat het “wil profiteren van alle voordelen van het App Store ecosysteem – met de bijbehorende substantiële inkomsten – zonder [financieel] te willen bijdragen aan het platform.”

Miljardenboete op miljardenmarkt

Maar de Europese Commissie lijkt niet meteen overtuigd. Die start volgens de Financial Times heel binnenkort een formeel onderzoek naar de manier waarop Apple omgaat met concurrerende muziekstreamingbedrijven die hun diensten aanbieden via de App Store.

Er staat veel op het spel voor Apple: de App Store is intussen al uitgegroeid tot de grootste turbo van de omzet. En de zogeheten ‘app-economie’ zou tegen 2022 wereldwijd 157 miljard dollar waard zijn, het dubbele van vandaag. De technologiereus uit Cupertino doet er dan ook alles aan om een zo groot mogelijk stuk van die taart voor zichzelf te reserveren.

Als Spotify zijn slag thuishaalt (het onderzoek kan jaren duren), dan kan de boete voor Apple in theorie oplopen tot 10 procent van de jaaromzet. Die bedroeg in 2018 ruim 265 miljard dollar, een slordige 236,6 miljard euro. Zelfs voor een bedrijf als Apple, dat begin deze maand opnieuw de kaap van de 1.000 miljard dollar aan beurswaarde rondde, zou zo’n boete hard aankomen. Zeker in de wetenschap dat er nog een ander zwaard van Damocles boven het hoofd van de Amerikanen hangt: in 2016 verplichtte Europees Commissaris Margrethe Vestager het bedrijf om 13 miljard euro aan onterecht verkregen belastingvoordelen terug te betalen aan Ierland. Apple ging tegen de beslissing in beroep. Die uitspraak volgt later dit jaar.

Europees commissaris Margrethe Vestager gaat opnieuw in de clinch met Apple.   EPA

Miljardenboetes bij de vleet

Apple is niet het enige bedrijf dat het al aan de stok kreeg met Margrethe Vestager, de Europees Commissaris bevoegd voor eerlijke en vrije concurrentie.

Op 21 maart van dit jaar kreeg internetbedrijf Google voor de derde keer in drie jaar tijd een miljardenboete van de Europese Commissie: deze keer 1,5 miljard euro omdat het zijn positie op de online advertentiemarkt misbruikte. Vorig jaar kreeg het bedrijf al een boete van liefst 4,3 miljard euro opgelegd voor misbruik van zijn dominante positie op de mobiele markt, en het jaar daarvoor kreeg het een boete 2,4 miljard dollar voor het manipuleren van zoekresultaten in Google Shopping. Daarmee liep het totaal op tot 8,2 miljard euro.

Eind april maakte Facebook zelf bekend dat het rekening houdt met een boete van 3 miljard dollar vanwege de Amerikaanse toezichthouder FTC. De Federal Trade Commission onderzoekt een reeks privacyschendingen bij de sociaalnetwerksite. Vooralsnog wacht Europa de uitkomst van dit onderzoek af, maar “we houden de markt goed in de gaten”, waarschuwt commissaris Vestager.

In september vorig jaar startte de Europese Commissie een onderzoek naar Amazon. De Amerikaanse webwinkelreus zou misbruik van verkoopgegevens van concurrenten die gebruikmaken van het Amazon-platform om hun producten te verkopen. Het onderzoek loopt nog.

Overigens neemt niet alleen de technologiesector het niet altijd even nauw met de concurrentieregels. Zo hangt de drie grootste Duitse autofabrikanten (VW Groep, BMW en Daimler, het moederconcern van Mercedes) een Europese miljardenboete boven het hoofd omdat het trio illegale afspraken zou hebben gemaakt over schonere uitlaatgastechnologie voor dieselmotoren. (krs)