Onderzoek ziet aandeel fietsverplaatsingen dalen, Weyts betwist resultaten

Bron © BELGA

Volgens Weyts is het als we gewoon rond ons kijken duidelijk dat er meer gefietst wordt. Foto: Photo News

De Vlaming blijft het overgrote deel van zijn verplaatsingen, bijna 66 procent, met de auto doen. Het aandeel fietsverplaatsingen daalt dan weer. Dat staat in het nieuwe onderzoek naar het verplaatsingsgedrag van de Vlaming (Onderzoek Verplaatsingsgedrag Vlaanderen 5.3) dat Belga kon inkijken. Dat rapport is echter nog niet vrijgegeven. Vlaams minister van Mobiliteit Ben Weyts (N-VA) heeft vragen bij de gebruikte methodologie en betwist de conclusie over het gedaalde fietsgebruik.

De Vlaamse overheid onderzoekt sinds 1994 het verplaatsingsgedrag van de Vlamingen. Dat onderzoek (Onderzoek Verplaatsingsgedrag) brengt in kaart hoe, wanneer, waarom, waarmee, ... de Vlaming zich verplaatst. Dat gebeurt aan de hand van een bevraging bij zo’n 1.600 personen.

Sinds enkele maanden is er een nieuw rapport klaar. Dat rapport, dat de periode januari 2017-januari 2018 beslaat, werd begin februari 2019 zelfs al even online gezet, maar werd opnieuw verwijderd. Volgens het kabinet-Weyts waren de cijfers toen nog niet helemaal klaar. Drie maanden later blijft het wachten op de officiële publicatie van het onderzoek.

Belga kon het rapport intussen inkijken. Wat zijn de grote lijnen? De auto is en blijft koning in Vlaanderen. Bijna 66 procent van de verplaatsingen gebeurt met de auto, hetzij als bestuurder (50,7 procent) hetzij als passagier (15,1 procent). Tegenover het vorige onderzoek (OVG 5.2) is dat nog een lichte stijging. Het aandeel verplaatsingen met het openbaar vervoer blijft status quo op 4,9 procent. En terwijl het aandeel verplaatsingen te voet stijgt van 12,5 naar 14,8 procent, daalt het aandeel verplaatsingen met de (elektrische) fiets van 15,5 naar 12,6 procent.

“Kijk om u heen: we fietsen wél meer”

Het is onder meer die daling in het fietsgebruik die bij minister Weyts de wenkbrauwen doet fronsen. Hij plaatst vraagtekens bij de methodologie van het onderzoek. “OVG 5.3 baseert zich op een methodologisch veel te beperkt staal en is flagrant in tegenspraak met andere, meer representatieve studies die wél wijzen op een modal shift ten voordele van de fiets. En dat kan iedereen toch ook zelf vaststellen? Kijk gewoon om u heen. We gaan met z’n allen meer fietsen. Dat is onomstotelijk”, zegt de N-VA-minister.

In de studie zelf wordt gezegd dat er niet altijd een “logische, rationele verklaring is voor eventueel geobserveerde verschillen”. Professor Davy Janssens, die vanuit het Instituut voor Mobiliteit (Universiteit Hasselt) het onderzoek heeft geleid, voegt er aan Belga nog aan toe dat het weinig zin heeft een “welles-nietesdebat te voeren over dat ene cijfer over het fietsgebruik”.

Het onderzoek bevat effectief nog een hele reeks andere resultaten. Zo blijft het aantal afgelegde kilometers per trein (5 procent) erg beperkt tegenover de auto (63 procent). Opvallend is ook dat de trein in het vorige onderzoek nog goed was voor 11,5 procent van alle afgelegde kilometers.

Ook in het woon-werkverkeer blijft de auto met 70 procent veruit het populairste hoofdvervoermiddel. En terwijl de elektrische fiets in het woon-werkverkeer terrein wint (van 1,6 naar 2,3 procent), verliest de ‘gewone’ fiets terrein (van 14,6 naar 11,3 procent). Het gemiddelde autobezit is in 2017 verder gestegen naar 1,24 auto’s per gezin.

“Resultaten allesbehalve historisch, files wel”

Vlaams parlementslid Joris Vandenbroucke (SP.A) gebruikt de cijfers om Weyts op de korrel te nemen. “Minister Weyts zwaait graag met zijn ‘historisch hoge’ investeringsbudgetten, maar de resultaten van zijn beleid zijn allesbehalve historisch te noemen. Integendeel. Uit deze cijfers blijkt dat de dominantie van de auto in het verplaatsingsgedrag ongeslagen is en dat de duurzame alternatieven zoals de fiets en het openbaar vervoer nauwelijks terrein winnen in Vlaanderen. Wat wel historisch is, is het tempo waarop de files in Vlaanderen tijdens deze regeerperiode gegroeid zijn.”

AANGERADEN
Meest recent