Last van allergie? “Je laten inspuiten met wespengif kan levens redden”

Zwellingen, ademnood, flauwvallen. Een op het eerste gezicht onschuldig steekje van een bij of wesp kan in sommige gevallen fatale gevolgen hebben. ‘Bijenprofessor’ Christine Breynaert (UZ Leuven) heeft de oplossing: allergische mensen inspuiten met het gif van de zoemende insecten. “Die immuuntherapie is te weinig bekend, terwijl het levens kan redden”, zegt ze.

De bijenprofessor. Ze zegt het met enige trots, dat Wouter Deprez haar zo noemt. Christine Breynaert sprak de cabaretier zelf aan na een van zijn voorstellingen. “Ik wist dat hij imkerde”, zegt ze. “We raakten een uur lang aan de praat over de bijtjes. Bleek dat hij zelf al verschillende keren slecht had gereageerd op bijensteken. Hij heeft zich na ons gesprek vrijwillig laten opnemen op onze dienst.”

Breynaert is een van de weinige dokters in ons land die gespecialiseerd is in insectenallergieën, en meer bepaald in het venijnige gif van bijen, wespen en hommels. In haar kliniek in het UZ Leuven behandelt ze jaarlijks 60 tot 90 patiënten om hen van hun allergie af te helpen. Ze maakt hen ‘immuun’ door hen beetje bij beetje gif van de beestjes toe te dienen.

“We leren het lichaam zo om niet meer te reageren op het gif”, zegt Breynaert. “Na drie dagen ben je immuun, maar om de zoveel tijd moeten de patiënten wel terugkomen voor een injectie. Zo kunnen ze drie tot vijf steken tegelijkertijd verdragen. Bij patiënten zonder verdere complicaties duurt die behandeling minstens acht jaar. Dat unieke schema is ontwikkeld door mijn voorgangster en in tegenstelling tot sommige andere schema’s die minder lang duren beschermt ze mensen - ook risicopatiënten - langdurig.”

Tot nu hielp de bijenprofessor al 1.700 patiënten. Maar er is volgens Breynaert nog veel werk aan de winkel. Daarom richtte ze begin dit jaar het Insectenallergiefonds op. Daarmee wil ze geld ophalen om een doctoraatsstudente aan het werk te zetten, maar ook om de behandeling bekender te maken. “Voor mensen die extra gevoelig zijn voor het gif kan ze levensreddend zijn”, zegt ze. “Bovendien hoeven imkers dankzij de therapie niet te stoppen met hun hobby en hoeven mensen met een wespengifallergie niet met een adrenalinespuit naar een barbecue gaan. Wie beschermd is, wordt trouwens vanzelf minder gestoken. Omdat de angst er niet meer is, gaan ze niet met de handen wapperen of hormonale signalen uitzenden die wespen agressiever maken.”

Zwellingen

Van alle patiënten die zich laten behandelen door Breynaert is circa zeventig procent allergisch voor wespengif, dertig procent voor bijen en een handvol voor hommels. De symptomen variëren van huiduitslag tot zwellingen in de keel en flauwvallen. Een dodelijke afloop is zeldzaam. “Volgens internationaal onderzoek zijn er 0,03 tot 0,48 doden per miljoen inwoners per jaar”, zegt Breynaert. Voor België betekent dat maximaal vijf doden, al is dat wellicht een onderschatting van de realiteit. “Wanneer iemand plots buiten overlijdt, op de fiets bijvoorbeeld, wordt vaak niet gekeken of dat mogelijk het gevolg is van een steek. We denken al snel aan hartfalen.”

Zelf kan Breynaert snel de juiste diagnose stellen dankzij de vijf bijenkasten die ze in haar tuin heeft staan. “Wanneer patiënten beschrijven hoe en wanneer ze gestoken zijn, kan ik daaruit sneller afleiden of het om een wespen- of bijensteek gaat”, zegt ze. “Ik ben imker geworden dankzij de vele verhalen van mijn patiënten. Ik ben zelf beginnen lezen over imkeren en heb vorig jaar enkele bijenvolkjes gekregen van mijn patiënten. Het is bijzonder fascinerend om te zien hoe complex ze zich organiseren. Mijn beroep is eigenlijk ook mijn hobby geworden.”

Door Jens Vancaeneghem
AANGERADEN
Meest recent