Japanse jachtschepen trekken er na 31 jaar opnieuw op uit voor commerciële walvisvangst

Bron © BELGA

Archiefbeeld. Foto: AP

In Japan zijn maandag opnieuw jachtschepen vertrokken voor commerciële walvisvangst, na een officiële onderbreking van 31 jaar. De regering laat weten dat ze jaarlijks 227 walvissen wil vangen.

De Japanse jachtschepen vertrokken maandagochtend in de haven van Kushiro. Een dag voordien verliet het land formeel de Internationale Walviscommissie (IWC), verklaarde het visserijagentschap van Japan.

Japanse jachtschepen trekken er na 31 jaar opnieuw op uit voor commerciële walvisvangst
De jachtschepen vertrokken maandag opnieuw. Foto: EPA-EFE

De terugtrekking komt er nadat de IWC in september een voorstel van Japan verwierp om de walvisvangst van soorten waarvan men veronderstelt dat er voldoende zijn, te hervatten.

Ondertussen verklaarde Japan dat het zijn walvisvangst in Antarctica wel zal stopzetten.

In maart keerde de Japanse walvisvloot terug van de Zuidelijke Oceaan, waar 333 dwergvinvissen waren gevangen voor “wetenschappelijke doeleinden”.

Hoewel Japan officieel al decennialang niet meer op walvissen jaagt, is het daar al die tijd in feite nooit mee gestopt. Ieder jaar slachtte de op drie na grootste economie ter wereld nog enkele honderden walvissen. Officieel deed ze dat onder het mom van “wetenschappelijk onderzoek”, wat toegelaten is in het moratorium uit 1986.

“Cultuur laten heropleven”

“We willen onze cultuur van walvisjacht laten heropleven”, zegt Kiyoshi Ejima, de burgemeester van Shimonoseki, destijds een stad van walvisjagers. Ook uit zijn haven zullen weer walvisjagers vertrekken. Ze zullen zich voortaan wel beperken tot Japans eigen territoriale wateren en de exclusieve economische zone. Op de lijst voor de walvisjacht staan dwergwalvissen, Noorse vinvissen en Brydevinvissen.

Japanse jachtschepen trekken er na 31 jaar opnieuw op uit voor commerciële walvisvangst
Foto: REUTERS

In de jaren 60 aten de Japanners jaarlijks ongeveer 200.000 ton walvisvlees. Via de “wetenschappelijke walvisvangst” kwam de voorbije jaren nog slechts 5.000 ton per jaar op de markt. Walvisjagers schatten dat het aanbod na de heropstart van de commerciële walvisvangst volgend jaar ongeveer 2.000 ton zou bedragen. Dat het aanbod zo beperkt zou zijn, komt mogelijk doordat Japan wil stoppen met zijn “wetenschappelijke jacht” in Antarctische wateren.

Ook IJsland en Noorwegen

Europees commissaris voor Milieu Karmenu Vella uitte in een interview met het Japanse nieuwsagentschap Kyodo al zijn bezorgdheid dat de export van walvisproducten naar Japan vanuit IJsland en Noorwegen nu kan toenemen. IJsland en Noorwegen jagen eveneens op walvissen om commerciële doeleinden.

Noorwegen heeft protest aangetekend tegen het moratorium op walvisvangst, IJsland heeft voorbehoud gemaakt. Hoewel beide landen geen EU-lidstaten zijn, vroeg het Europees Parlement aan de Europese Commissie in een resolutie om te verhinderen dat de havens van EU-lidstaten zouden gebruikt worden voor de export van walvisproducten naar Japan, bericht Kyodo.

Al jaren klaagt Tokio dat het de lidstaten van de IWC er enkel om te doen is om walvissen te beschermen. De oorspronkelijke missie van de IWC is om het walvisbestand op peil te houden en de dieren op een duurzame manier te exploiteren. Herhaaldelijk drong Japan aan op een hervorming van de raad. Uiteindelijk was het geduld van Japan op en stapte het op uit de organisatie.

Japanse jachtschepen trekken er na 31 jaar opnieuw op uit voor commerciële walvisvangst
Foto: EPA-EFE

Toch weet Japan dat het niet zomaar wat kan doen. Ook nu nog moet het land zich aan de internationale wetgeving houden. Japan zal gebonden blijven aan internationale samenwerking om maritieme middelen op een gepast manier te beheren, klinkt het. Zo wil Japan als waarnemer de vergaderingen van de IWC bijwonen.

Milieuorganisatie ongerust

Milieuorganisaties zijn niettemin bezorgd. Overbevissing in Japanse wateren, maar ook op volle zee, heeft geleid tot het krimpen van verschillende walvisbestanden, zegt Greenpeace. De Zwitserse ngo OceanCare vreest dat de Japanse uitstap uit de IWC het overleven van enkele walvispopulaties in het noordwesten van de Stille Oceaan in gevaar kan brengen.

OceanCare spreekt tegen dat sommige walvissoorten zoals de dwergwalvis weer voldoende hersteld zijn. Ze komen in “complexe populatiestructuren” voor. Zo wordt het dwergwalvisbestand in de noordwestelijke Stille Oceaan sterk bedreigd. “Deze populatie zal een directe commerciële jacht niet overleven. We zullen deze en vermoedelijk ook andere walvispopulaties verliezen”, zegt Nicolas Entrup, expert oceaanbeleid van OceanCare.

De ngo Sea Shepherd, die jarenlang de confrontatie aanging met de Japanse walvisvloot, verwelkomde dan weer de beslissing van eind vorig jaar om uit de IWC te stappen. Volgens de ngo ligt nu de weg open voor de creatie van een walvisreservaat in de Zuidelijke Oceaan, zodat walvisvangst in de zuidelijke hemisfeer helemaal gebannen wordt. De focus moet vervolgens wel verschuiven naar de noordelijke hemisfeer, klinkt het. “Walvisvangst als een legale industrie is voorbij. We moeten enkel nog de piraten opruimen”, zegt kapitein Paul Watson, die IJsland, Japan en Noorwegen beschouwt als “onwettige walvisnaties”.

Amerikanen leerden Japanners walvis eten

Voor Japan is walvisvangst een kwestie van nationale soevereiniteit geworden. Toch was het de Amerikaanse bezettingsmacht die Japan na de verloren Tweede Wereldoorlog aanzette om walvissen te slachten voor de honger lijdende bevolking. Maar dat is al lang verleden tijd, veel liefhebbers heeft het donkere walvisvlees niet meer. De regering meent dat dit dankzij de commerciële walvisjacht kan veranderen. De bevolking moet de smaak weer gewoon worden, zegt ze.

AANGERADEN
Meest recent