Infrabel wil spoorverkeer maand deels lamleggen in Brussel: “Dit is niks minder dan een schandaal”

Bron © BELGA, Radio 1, De Tijd
Brussel -

De spoornetbeheerder Infrabel heeft de NMBS gevraagd van half oktober tot half november dagelijks 100 treinen te schrappen die Brussel doorkruisen. Dat blijkt uit documenten die De Tijd en L’Echo konden inkijken. Daardoor bestaat de kans dat tienduizenden pendelaars in de herfst een maand lang niet met hun vaste trein naar Brussel kunnen sporen. “Dit is niks minder dan een schandaal”, zegt TreinTramBus. “Niets doen is geen optie”, reageert Infrabel.

Infrabel werkt al jaren aan de vernieuwing van de infrastructuur aan Brussel-Zuid. Nadat het in 2017 de wissels en de seininrichting aan de kant van de Noord-Zuidverbinding heeft gemoderniseerd, is deze herfst de zuidkant van het station aan de beurt. Door de werken moet de Noord-Zuidas in de verlengde weekends van 1 en 11 november volledig dicht.

Koud gepakt

Nu blijkt dat ook heel wat hinder verwacht wordt van maandag 14 oktober tot en met vrijdag 8 november. Infrabel moet 30 procent van de wissels voor Brussel-Zuid vastzetten, waardoor in die periode veel minder treinen door de drukste as van het land kunnen rijden.

Het voorstel is alle P-treinen of piekuurtreinen van en naar Brussel niet te laten rijden. Dat heeft grote gevolgen: er rijden dagelijks 104 P-treinen door de hoofdstad, de betrokken treinen tellen 91.000 zitplaatsen en vervoeren gemiddeld 68.000 reizigers per dag. De maatregel treft zo een op de vier pendelaars die in de ochtendspits naar Brussel sporen. Volgens de NMBS heeft Infrabel de maatregel pas drie maanden vooraf meegedeeld, waardoor de spoorwegmaatschappij zich koud gepakt voelt.

“Het is helemaal niet de bedoeling om het treinverkeer in Brussel volledig lam te leggen, integendeel”, benadrukt Infrabel. Volgens Infrabel is het momenteel nog voorbarig om al over definitieve cijfers rond afgeschafte treinen te spreken, omdat overleg hierover nog aan de gang is. De infrastructuurbeheerder beklemtoont dat de spoorwerken noodzakelijk en in ieders belang zijn. “Niets doen is geen optie”, zegt Infrabel-woordvoerder Thomas Baeken.

Infrabel countert ook kritiek van spoorwegmaatschappij NMBS, dat die laatste pas drie maanden voor de werken door Infrabel op de hoogte gebracht werd. “De eerste werkvergaderingen tussen de operationele diensten van beide bedrijven vonden plaats in november 2017. Daarna waren er nog vergaderingen in mei en december 2018 en in april en juni 2019”, klinkt het bij Infrabel.

Geknoei en ongehoord

Bij reizigersorganisatie Trein Tram Bus zijn ze op zijn zachtst gezegd not amused. “Het is niets minder dan een schandaal”, zegt Peter Thoelen. “Er was aangekondigd dat men in de weekends van 1 en 11 november al wat ging dichtdoen, maar dit slaat natuurlijk alles. Bijna een hele maand elke dag 68.000 mensen in de kou laten staan, dat is ongehoord.”

LEES OOK: NMBS vreest jaar vol spoorellende door overdaad aan werken door Infrabel: “Ze verwittigen ons veel te laat”

“Wij waren hier niet van op de hoogte”, zegt Thoelen. “Voor zulke zaken praat men niet met ons. Ingenieurs van Infrabel hebben een puur technische beslissing genomen, zonder rekening te houden met één reiziger. Blijkbaar wist NMBS het ook niet. Het is ook niet de eerste keer dat er communicatieproblemen zijn tussen Infrabel en NMBS. De reiziger heeft daar weinig boodschap aan en is er weer de dupe van”, klinkt het bij TreinTramBus.”

De reizigersorganisatie hoopt dat er alsnog een goed plan gevonden kan worden. Een werkgroep bekijkt momenteel alle alternatieven. Midden volgende maand zou de knoop doorgehakt worden. “Het gaat om 68.000 mensen die een alternatief moeten vinden. Dat zal niet eenvoudig zijn, temeer omdat het om een drukke periode gaat voor het spoorverkeer. De IC-treinen naar Brussel zitten nu al vaak vol”, aldus Thoelen. En als veel van die pendelaars voor de auto zouden opteren, heeft dat weer gevolgen voor de filedruk.”

Twee partituren en twee dirigenten

Ook bij de vakbond ACOD Spoor klinkt kritiek. Al zien zij een oplossing. Het ACOD vraagt om de Belgische spoorwegen om te vormen tot één bedrijf. “De communicatie tussen de twee spoorwegbedrijven is sinds de splitsing van de spoorwegen in 2005 een structureel probleem op managementniveau en is vooral zichtbaar in de stiptheidscijfers en de manke operationele communicatie naar de reizigers toe”, aldus ACOD Spoor.

De vakbond vergelijkt het “complexe raderwerk” van de spoorwegen met een orkest. “Alle spoorwegbedienden hebben hun eigen talenten, net als de muzikanten, en trachten samen een prachtig werkstuk af te leveren”, luidt het. “Helaas, de talenten van het spoorwegpersoneel worden volop belemmerd door de structuur van ons spoorwegbedrijf en een waterhoofd als management. In tegenstelling tot een symfonisch orkest, wordt het spoorwegpersoneel van NMBS en Infrabel geconfronteerd met twee partituren en twee dirigenten.”

Operationele meesterzet

ACOD Spoor pleit voor één bedrijf waar één CEO de beslissingen neemt. “Het opnieuw samenbrengen van NMBS en Infrabel (en HR Rail) in één bedrijf zou niet alleen een operationele meesterzet zijn, ook financieel zou dit een mooi verhaal zijn”, stelt de vakbond. “Dit zou dus een besparing zijn waar personeel en reizigers alleen maar bij winnen: één CEO, één raad van bestuur, één directiecomité, ... en een interne communicatielijn met een eenvormige besluitvorming, zeker wat betreft noodzakelijke spoorwerken in de noord-zuidverbinding.”