Abonnee worden? Kies je leesformule

06/10/2019 - Buitenland
camera closecorrect down eyefacebook Het Nieuwsblad nextprevquote share twitter video

De ‘Doriss Girls’ fleuren tot vandaag alle revues op. REUTERS

In de Moulin Rouge kwam ‘le tout Paris’ zich vergapen aan danseresjes met twijfelachtige reputatie

Bekendste cabaret ter wereld viert 130ste verjaardag

Met een gratis klank- en lichtshow en een openluchtoptreden viert Parijs zondagavond de 130ste verjaardag van de Moulin Rouge. De ‘Doriss Girls’ zullen uiteraard de cancan dansen, de mythische dans die het cabaret wereldberoemd maakte. Met dank aan Toulouse-Lautrec én de katholieke moraalridders, die fulmineerden tegen het ‘Sodom en Gomorra’ waar de danseressen even lenig omsprongen met hun benen als met hun moraal.

IN CIJFERS: Moulin Rouge is de grootste champagneconsument ter wereld

Honderddertig jaar. Dat maakt ’s werelds beroemdste cabaret even oud als dat andere symbool van Parijs, de Eiffeltoren. Twee iconen van de Belle Epoque, allebei ‘geboren’ in 1889, het jaar van de Wereldexpo in Parijs. We zijn honderd jaar na de Franse Revolutie en Parijs bruist van het leven, van de artistieke creativiteit, van de joie de vivre. Alles kan, alles mag.

De rode molen verwees naar de vele molens die ooit op Montmartre stonden. BELGAIMAGE

Tegen die bruisende achtergrond openen de Catalaanse zakenman Joseph Oller, rijk geworden als organisator van paardenweddenschappen, en zijn kompaan Charles Zidler op 6 oktober in de rosse buurt van de wijk Pigalle een “danspaleis als ode aan de vrouw”, een cabaret “dat qua luxe, omvang en elegantie zijn gelijke niet kent”: de Moulin Rouge.

“De goddelijke cancan”

De locatie, aan de voet van Montmartre, is niet toevallig gekozen. Montmartre is een soort van vrijhaven waar geen btw moet worden betaald op wijn, waar danseressen en arbeidersvrouwen bijklussen in de betaalde liefde en waar kunstenaars als Picasso, Renoir en Toulouse-Lautrec wonen, werken en feesten met de meisjes die “een luxeartikel [zijn], even kenmerkend voor de Parijse verfijning als modeartikelen of parfum”, zoals Bernard Marchand schrijft in Paris, histoire d’une ville.

Nicole Kidman in de film ‘Moulin Rouge’ (2001) van Baz Luhrmann. De appeal van het mythische cabaret is wereldwijd en van alle tijden.  AP

Het cabaret krijgt als uithangbord een van ver herkenbare windmolen – een knipoog naar de vele molens destijds bovenop Montmartre – en wordt een instantsucces. In een oogverblindend kader vol glitter en klatergoud komen eerst de Parijzenaars en later ook de toeristen zich vergapen aan “een leger van jonge meisjes die de goddelijke Parijse cancan dansen. De souplesse waarmee ze hun benen in de lucht gooien, doet ons een minstens zo lenige moraal vermoeden”, schreef de Guide des plaisirs de Paris toen al.

De gulzige en de kaarsendover

Een van die ‘soepele’ danseresjes uit de beginjaren is Louise Joséphine Weber, bijgenaamd La Goulue of ‘de gulzige’, wegens haar niet te stillen appetijt voor drank en mannen. Op het helse ritme en de bedwelmende muziek van Offenbach weet zij als geen ander het hoofd van mannen op hol te brengen. De ‘koningin van de cancan’ wordt de allereerste ster van de Moulin Rouge en een van de favoriete modellen van Henri de Toulouse-Lautrec. De schilder kwam elke avond kijken en zou haar in opdracht van de Moulin Rouge vereeuwigen op enkele mythische affiches. Beiden zouden zich later trouwens dooddrinken.

De beroemde poster ‘La Goulue’ van Henri de Toulouse-Lautrec. rr

Jaar na jaar worden de revues bloter en extravaganter. Net als de circusacts. Vooral die van Joseph Pujol, alias Le Pétomane, haalt de annalen. De jongeman had een nogal uniek talent: hij had zijn darmspieren zo onder controle dat hij lucht via de anus naar binnen kon zuigen en weer uitblazen. Op die manier kon hij niet alleen brandende kaarsen doven maar met behulp van een fluitje zelfs de Marseillaise ten gehore brengen. Ongezien en ongehoord – figuurlijk én letterlijk.

De beroemde cancan in vroegere tijden. Roger-Viollet

Nog zo’n hoogtepunt met een flink schandaalgehalte was het Bal des Quat’zarts, waarin vier mannen een poedelnaakte Cleopatra ronddroegen op de scène. De bezoekers smullen ervan. De kranten schrijven erover. De Kerk verkettert het. Maar alles went. En stilaan haakt het publiek af.

Mistinguett en Miss Doris

Moeten er nog pluimen zijn? Eigenaar Jean-Jacques Clerico, achterkleinzoon van een van de Moulin Rouge-stichters, poseert tussen zijn danseressen in 2014. AFP

Aan het begin van de twintigste eeuw lijken de hoogdagen van de Moulin Rouge voorbij. De zaal surft even mee op de mode van de operettes, maar dat blijkt geen succes. Tot ene Jeanne Bourgeois, beter bekend als Mistinguett, Parijs in vuur en vlam zet met haar muzikale shows. De music-hall met zijn glitterpakjes en pluimen is geboren. Drie decennia lang floreert de Moulin Rouge als nooit tevoren.

Het succes maakt van Mistinguett de best betaalde performer én filmactrice van die tijd. Ze laat zelfs haar benen – “les plus belles jambes de Paris” – verzekeren voor een half miljoen Franse frank. In die tijden een bom geld. Artiesten als Josephine Baker, Jean Gabin en Maurice Chevalier vieren er triomfen. Maar de opkomst van de cinema en de crisis van de jaren 30, die zal leiden tot de Tweede Wereldoorlog, luidt bijna de zwanenzang van de Moulin Rouge in.

Doris Haug, de peetmoeder van de ‘Doriss Girls’. RR

Tot begin de jaren 50 een Duits meisje op auditie komt: Doris Haug. Het danseresje wordt fysiek te licht bevonden voor de cancan. Ze gaat dan maar aan de slag bij een concurrerend cabaret en schopt het daar tot succesvolle choreografe. In 1958 haalt de Moulin Rouge ‘Miss Doris’ alsnog binnen, met alle égards. Ze wordt de drijvende kracht achter de ‘Doriss Girls’, het dansgezelschap dat tot vandaag alle revues opfleurt en als geen ander de cancan onder de knie heeft.

Exotisme

De Moulin Rouge vandaag: nog even herkenbaar. BELGAIMAGE

Tot aan haar dood in 2014 – ze is dan al 87 – blijft Miss Doris de hoofdchoreografe van alle shows. Op en top professionele shows die nog weinig te maken hebben met het ‘Sodom en Gomorra’ van de Belle Epoque – wie kijkt vandaag nog op van een halfnaakte vrouw, tenzij dan in een aquarium met drie reusachtige slangen? – maar die zweren bij stijlvolle erotiek met een vleugje exotisme, met goochelaars en variétéartiesten die je meenemen naar lang vervlogen tijden en uiteraard ook met “le plus célèbre french cancan du monde”, zoals de lichtreclame op de gevel belooft. Shows die elk jaar weer zo’n 600.000 toeschouwers van over de hele wereld naar de Franse hoofdstad lokken.

Niet slecht voor een 130 jaar oud besje.

Le Guide des Plaisirs de Paris “De souplesse waarmee deze jonge meisjes hun benen in de lucht gooien, doet ons een minstens zo lenige moraal vermoeden”

 rr

IN CIJFERS: Moulin Rouge is de grootste champagneconsument ter wereld

Het dansgezelschap dat onder meer de wereldberoemde cancan uitvoert, telt tegenwoordig 60 ‘Doriss Girls’ en 20 ‘Doriss Boys’ van 14 nationaliteiten.

De danseressen moeten minstens 1,75 meter groot zijn, de dansers 1,85 meter.

Het dansgezelschap heeft 7 wereldrecords op zijn naam, waaronder 29 pirouettes in een halve minuut, 62 grand écarts in een halve minuut en 720 keer met de voeten ‘kicken’ in een halve minuut.

In hun garderobe hangen 1.000 kostuums , waaronder de befaamde glitterpakjes met pluimen, en staan 800 paar schoenen, allemaal op maat gemaakt door Parijse couturiers.

De Moulin Rouge is zeven dagen per week open en programmeert twee shows per avond. Ticketprijzen vanaf 119 euro (voor de show van 21 uur) en vanaf 87 euro (voor die van 23 uur).

De ‘diner-spectacle’-formule (19 uur) kost 185 euro per persoon. De keukenbrigade onder leiding van chef David Le Quellec (14/20 in de Gault&Millau) telt 25 koks die gemiddeld 450 maaltijden per avond bereiden. Voor de bediening staan 120 obers in.

Jaarlijks ontvangt de Moulin Rouge 600.000 bezoekers.

De zaal biedt plaats aan 900 mensen; de bezettingsgraad bedraagt gemiddeld 97 procent.

De Moulin Rouge telt 455 medewerkers, onder wie 80 muzikanten, 60 koorleden en … 5 pythons.

Jaarlijks worden er 240.000 flessen champagne soldaat gemaakt, wat van de Moulin Rouge de grootste champagneconsument ter wereld maakt. Liefst 750 zilveren ijsemmers moeten de bubbels koel houden.

Het 100-jarige bestaan van de Moulin Rouge werd gevierd met de show Formidable, die tussen 1988 en 1999 meer dan 4,5 miljoen bezoekers lokte. (krs)

Nu in het nieuws