Twee Belgische Syriëstrijders ontsnapt uit Koerdische gevangenis

Bron © Belga N

Foto: BELGAIMAGE

Er zijn twee Belgische Syriëstrijders ontsnapt uit een gevangenis in het noorden van Syrië. Dat heeft Paul Van Tigchelt, de directeur van het orgaan dat de dreigingsanalyse in ons land coördineert (OCAD), gezegd in de Kamercommissie Buitenlandse Zaken.

Er zijn ook drie vrouwen met samen zes kinderen verdwenen die in het kamp Ain Issa verbleven. Dat kamp bestaat niet meer en die vrouwen en hun kinderen zijn dus van de radar verdwenen.

Volgens de OCAD-topman zijn er nog 55 Syriëstrijders met de Belgische nationaliteit of een link met België in de conflictzone. Er zijn ook nog 69 kinderen in de regio.

Onzekerheid over 15 strijders

Een nota die aan de Kamercommissie is overgemaakt zegt dat er onzekerheid is over 15 Syriëstrijders. Naast de twee ontsnapte gevangenen is er sprake van zeven vrouwen die uit een kamp zijn verdwenen. Vier van hen zijn in ons land bij verstek veroordeeld voor terrorisme. Van vier mannen en vrouwen is niet bekend of ze vastzitten of waar ze zich bevinden.

De nota zegt dat er 84 aan België gelinkte personen in de door Koerden gecontroleerde regio in het noorden van Syrië zijn: 27 van hen zijn vrouwen en 56 van hen zijn kinderen onder de twaalf jaar. Een minderjarige jongen zou er overleden zijn.

“We mogen niet al die mensen over dezelfde kam scheren”, zei Van Tigchelt. Er zijn mensen van wie redelijkerwijze aangenomen kan worden dat ze de ideologie afgezworen hebben en naar ons land willen terugkeren - wat niet wil zeggen dat ze niet meer gevolgd moeten worden. Anderzijds zijn er ook “hardcore terroristen”, zei de OCAD-kopman.

“Ergste nachtmerrie van veiligheidsdiensten”

Van Tigchelt noemt het wel weinig waarschijnlijk dat een Syriëstrijder ongecontroleerd of ongemerkt het Europese vasteland zou bereiken. Het is evenwel niet onmogelijk, zeker mocht het vluchtenlingenakkoord tussen de EU en Turkije opgeblazen worden. De Turkse premier Erdogan dreigde daar al mee mocht de Europese kritiek op de inval niet stoppen. Volgens federaal procureur Frédéric Van Leeuw zou een ongecontroleerde terugkeer van gevaarlijke Syriëstrijders “de ergste nachtmerrie” van de veiligheidsdiensten zijn.

OCAD-topman Van Tigchelt plaatste een aantal zaken in perspectief: toen het OCAD begin vorig jaar het terreurdreigingsniveau naar beneden bijstelde, liepen de meeste Syriëstrijders in Syrië of Irak vrij rond. Ze zaten toen niet in kampen of gevangenissen.

Na het uitbreken van de oorlog in Syrië zijn er in totaal 430 mensen uit ons land vertrokken om zich bij ISIS aan te sluiten. Van die 430 zijn er 135 teruggekeerd, minstens 150 zijn ginder omgekomen.

Wat met de berechting van de Belgische Syriëstrijders die nog ginder zijn? Moet voor hen een internationaal tribunaal worden opgericht (waarover de regering onderhandelt) of moeten die hier berecht worden? “Dat is natuurlijk de hamvraag”, zei federaal procureur Frédéric Van Leeuw in de Kamercommissie. “Als men in staat zou zijn een internationaal tribunaal op te richten met internationale standaarden, waarom niet? De misdaden zijn daar gepleegd en er zijn ook slachtoffers ter plaatse. Maar het zal veel tijd vragen om zo’n tribunaal op te richten”.

Van Leeuw wees ook op een ander probleem. Bepaalde misdrijven van Syriëstrijders, moord of misdaden tegen de menselijkheid, moeten voor assisen komen en er zijn onvoldoende rechters in ons land om zoveel assisenprocessen voor te zitten. Een oplossing zou kunnen zijn om die misdaden te correctionaliseren, zodat ze voor de gewone strafrechtbank kunnen komen. Maar dan zullen de straffen minder zwaar zijn.

Door mtm