Vlaamse wetenschappers ontwikkelen elektronische contactlens: “Enkel ’s nachts opladen”

Vlaamse wetenschappers hebben een elektronische contactlens ontwikkeld die de menselijke iris nabootst. Foto: Shutterstock

Gent -

Na twaalf jaar onderzoek hebben Vlaamse wetenschappers een elektronische contactlens ontwikkeld die de menselijke iris nabootst. Daarmee willen ze patiënten met een beschadigde iris — dat zijn er wereldwijd zo’n 20 miljoen — beter laten zien. De besturing is draadloos en ’s nachts leg je de lenzen op je nachtkastje om op te laden.

Door onze pupil te vernauwen bij veel licht of te verwijden wanneer het donker is, regelt onze iris — het gepigmenteerde deeltje van het oog — de hoeveelheid licht die op ons netvlies valt. Maar voor mensen die een beschadiging oplopen aan de iris of aan een afwijking lijden waardoor een deel ontbreekt, valt het regelen van het binnenkomende licht voor een stuk weg. Dat maakt ze extreem gevoelig voor licht en zorgt ervoor dat ze niet scherp zien. De elektronische contactlens, ontwikkeld door wetenschappers van de Universiteit Gent en het technologieonderzoekscentrum imec, moet hen een oplossing bieden.

“Er bestonden wel al een aantal manieren om deze patiënten beter te laten zien”, zegt Pieter Van Nuffel van imec. “Maar contactlenzen met een vaste iris, kunstmatige implantaten of een bril met variabele transparantie zijn niet goed genoeg. Ze kunnen het invallende licht wel wat regelen, maar niet voldoende omdat ze niet snel genoeg reageren.” De nieuwe elektronische contactlens kan dat wel. “De reactiesnelheid ligt op een tiende van een seconde, wat ervoor zorgt dat de pupilgrootte zich heel snel aanpast aan het licht.”

Enkel ‘s nachts opladen

De besturing van de elektronische contactlens is volledig draadloos. “De bewegingen worden aangestuurd door ultradunne elektronica, waaronder een oogknipperdetector”, aldus Van Nuffel. “Het systeem bootst zo een echte iris na en verbruikt tegelijkertijd ook heel weinig energie. De contactlenzen moeten enkel ’s nachts worden opgeladen.” Dat gebeurt evenmin via een USB-kabeltje, maar wel draadloos via een ingebouwde NFC-chip (Near Field Communication). De chip die bijvoorbeeld ook in smartphones of in een bankkaart zit. “Je kan het opladen vergelijken met het contactloos betalen met je bankkaart.”

Er is al twaalf jaar onderzoek aan voorafgegaan, maar wie geïnteresseerd is in de elektronische contactlens zal toch nog even geduld moeten hebben. “We zitten nu in de eerste fase met gezonde proefpersonen, pas in een latere fase gaan we de volledige technologie testen op mensen met problemen aan de iris”, zegt professor Herbert De Smet (UGent), betrokken bij de klinische tests van de lens in het Centre for Microsystems Technology. “Alles hangt af van de resultaten van de tests, maar het zal nog minstens drie jaar duren voor dit op de markt komt.” En zelfs wanneer het zover is, zal niet iedereen er gebruik van kunnen maken. “Het gaat om op maat gemaakte lenzen voor een medisch probleem. Het kostenplaatje is nog voer voor discussie, maar je zal ze zeker niet zomaar in een brillenwinkel vinden.”

Vlaamse wetenschappers ontwikkelen elektronische contactlens: “Enkel ’s nachts opladen”
De elektronische contactlens Foto: Centre for Microsystems Technology
Door evdg
AANGERADEN