Ten prooi aan lood: voortbestaan van iconische Amerikaanse roofvogels onder druk door vergiftiging

Een steenarend bij geschoten wild. 

Een steenarend bij geschoten wild. ©  AP

Het voortbestaan van twee iconische Amerikaanse roofvogels, de Amerikaanse zeearend en steenarend, staat onder een druk. Uit een grote studie blijkt dat bijna de helft kampt met loodvergiftiging, afkomstig uit kogels van jagers.

Anton Goegebeur

De Amerikaanse zeearend is een eeuwenoud symbool van de Verenigde Staten. De roofvogel met zijn kenmerkende witte kop siert onder meer dollarbiljetten en de presidentiële zegel. Nadat de soort in de jaren 60 bijna was uitgestorven door DDT-vergiftiging in de waterlopen, doet de arend het vandaag goed. Maar onderzoekers zien een nieuwe dreiging opdoemen. Samen met de steenarend valt deze roofvogel al te vaak ten prooi aan loodvergiftiging.

Het is geweten dat roofvogels soms kogelfragmenten binnenkrijgen bij het verorberen van pas geschoten wild. Om de omvang van het probleem beter te kunnen inschatten volgden Amerikaanse onderzoekers 1.210 roofvogels in 38 staten, van Alaska tot Florida, tussen 2010 en 2018. De helft kampte met een chronische loodvergiftiging.

Amerikaanse zeearend 

Amerikaanse zeearend ©  AFP

De vergiftigingen doen zich vooral voor in de wintermaanden, omdat het voor roofvogels dan moeilijker is om levende prooien te vangen. In het jachtseizoen is vaker en makkelijker dood of aangeschoten wild met loodhagel in het lijf te vinden. De hoogste concentraties lood werden aangetroffen in de oudste exemplaren, een bewijs dat het zware metaal zich opstapelt in het lichaam van de vogels.

“Als je kijkt naar het loodgehalte in de botten, dan worden deze vogels herhaaldelijk blootgesteld aan dit toxische metaal”, zegt bioloog en hoofdonderzoeker Todd Katzner tegen NBC. “Het gebeurt keer op keer.”

De meeste arenden leggen niet meteen het loodje, maar de vergiftiging zet wel een rem op de populatiegroei bij zeearenden. Bij de steenarenden oftewel golden eagles is de situatie precair. De meeste populaties krimpen nog steeds. Volgens de onderzoekers speelt loodvergiftiging hierin zeker een rol.

Europees verbod

Dat lood schadelijk is voor het milieu is geweten. De Amerikaanse studie toont voor het eerst de impact van loodhoudende munitie op roofvogels. Europa werkt sinds februari vorig jaar aan een verbod op het gebruik van loodhoudende munitie en gewichtjes door jagers, sportschutters en vissers. Dat zou maar liefst 1,7 miljoen ton schadelijk loodafval in de natuur moeten voorkomen tegen 2040.  

Aangeboden door onze partners

Lees ook

Hoofdpunten