Proces tegen “brein achter Rwandese genocide” van start gegaan in Den Haag

Félicien Kabuga ©  AFP

Bijna dertig jaar na de genocide in Rwanda is voor een VN-rechtbank in Den Haag het proces van start gegaan tegen Félicien Kabuga. Bij de opening noemden de aanklagers de 87-jarige een “brein” achter die genocide. Hij zou de volkerenmoord op Tutsi’s en gematigde Hutu’s actief ondersteund en mogelijk gemaakt hebben, zeiden de aanklagers. Hij moet zich verantwoorden voor genocide en misdaden tegen de menselijkheid.

jvhBron: BELGA

Bij de inleidende zitting van donderdag was Kabuga zelf niet aanwezig. Hij weigerde deel te nemen, zei Iain Bonomy, rechter bij het Internationaal Restmechanisme voor Straftribunalen. Dat Restmechanisme rondt het werk van onder meer het Rwandatribunaal af.

Als rijkste man van Rwanda, volgens de aanklagers, beschikte Kabuga over een grote politieke invloed en had hij nauwe banden met de elite – zo was zijn dochter getrouwd met de oudste zoon van president Juvénal Habiarimana. Nog volgens de aanklagers was de zakenman betrokken bij de oprichting van de Interahamwe, de Hutu-militie die een sleutelrol speelde bij de genocide van 1994. Volgens VN-cijfers vielen daarbij 800.000 doden, vooral onder de Tutsi-minderheid.

 ©  AP

De Interahamwe kregen geld en wapens zoals machetes van Kabuga en hij zette de militieleden zelf ook aan tot geweld. “Om de genocide te ondersteunen, moest Kabuga niet met een geweer of een machete zwaaien bij een wegversperring, maar leverde hij massaal wapens en faciliteerde de training die de Interahamwe voorbereidde op het gebruik ervan,” zei aanklager Rashid S. Rashid.

Hij was begin jaren 90 ook voorzitter van Radio télévision libre des Mille collines (RTLM), de radiozender die de bevolking opriep tot aanvallen en moorden op Tutsi-landgenoten. Ook de Belgische blauwhelmen werden in de RTLM-uitzendingen geviseerd. 

 ©  AP

Arrestatie

Kabuga werd in mei 2020 in de kraag gegrepen in een Parijse voorstad. Bij een eerste verschijning voor de rechtbank had Kabuga de aanklachten al als “leugens” bestempeld. In augustus nam hij nog deel aan een zitting van de rechtbank, waar hij verscheen in een rolstoel en een verzwakte indruk gaf. 

Zijn advocaten schermden de voorbije maanden, tevergeefs, met Kabuga’s zwakke gezondheid om het proces te laten vallen. Ze verkregen wel dat de zaak in Den Haag gepleit wordt, en niet zoals gebruikelijk in het Tanzaniaanse Arusha.

Laatste hoofdverdachte

Kabuga is de laatste van de hoofdverdachten van de genocide die terecht staat. Het Rwandatribunaal sprak al 62 veroordelingen uit. Mensenrechtenorganisatie Human Rights Watch merkt donderdag op dat heel weinig leden van het vandaag regerende RPF al verantwoording moesten afleggen. “Bij hun machtsovername in 1994 doodden RPF-troepen duizenden burgers, vooral Hutu’s”, aldus de ngo. “Deze moorden zijn niet te vergelijken met de genocide, maar de slachtoffers en hun families hebben er recht op dat gerechtigheid geschiedt.”

Op 5 oktober gaat het proces echt van start met de presentatie van bewijsmateriaal. Tijdens het proces zullen meer dan 50 getuigen de revue passeren. Het proces zou jaren kunnen duren.

 ©  AP

Aangeboden door onze partners

Lees ook

Hoofdpunten