‘Dunkelflaute’ treft ons land en buurlanden door afwezigheid zon en wind: elektriciteit fors duurder, geen bevoorradingsproblemen verwacht

©  BELGA

Ons land kent vandaag een Dunkelflaute. Op zo’n dagen wordt er door de afwezigheid van zon en wind amper zonne- en windenergie geproduceerd en moet teruggegrepen worden naar andere energiebronnen. “Maar bevoorradingsproblemen levert dit niet op”, klinkt het bij netbeheerder Elia.

gjs

De term Dunkelflaute is een samentrekking van twee woorden uit het Duits: dunkel en flaute. Donker en flauwte. De combinatie van die twee maakt dat er amper groene energie geproduceerd wordt. Zonnepanelen wekken amper energie op door de afwezige zon, en ook windenergie wordt amper aangemaakt. Denk daar de winterse temperaturen bij met verhoogd verbruik en je ziet meteen het probleem: de groene manieren om energie te produceren zijn quasi afwezig en de benodigde elektriciteit moet elders gehaald worden.

Hoe dat opgelost wordt? Door meer elektriciteit te gebruiken die opgewekt wordt met fossiele brandstoffen. Van de elektriciteit die dinsdag in ons land verbruikt wordt, komt 46 procent van kerncentrales, 37 procent van gascentrales, 4,21 procent uit biomassacentrales, 4,44 procent uit zonne-energie en 0,07 procent uit windenergie. Ter vergelijking: 0,14 procent van de geïnstalleerde capaciteit voor de opwekking van windenergie wordt benut, en 7,68 procent van de geïnstalleerde capaciteit van de zonnepanelen in ons land.

Geen probleem

Volgens Luc Pauwels, energiespecialist bij VRT nieuws, zal er ook woensdag amper hernieuwbare energie zijn. “In onze buurlanden ook bijna niets”, schrijft hij op Twitter. Problemen verwacht netbeheerder Elia daar niet door. “Ons productiepark is operationeel genoeg en bevoorradingsproblemen gaan er niet zijn”, zegt woordvoerster Marie-Laure Vanwanseele.

In het controlecentrum van Elia wordt continu in de gaten gehouden of er voldoende stroom is en wordt ook dagelijks naar de weersverwachtingen gekeken. “Op basis daarvan wordt de energiemix gemaakt en bereiden de markt en de producenten zich voor”, zegt Vanwanseele. “Daarom draaien vooral de gascentrales nu meer dan anders. En als er een tekort of een teveel is, dan kunnen we bijschakelen.”

(lees verder onder de tweet)

Hier staat ingevoegde content uit een social media netwerk dat cookies wil schrijven of uitlezen. U heeft hiervoor geen toestemming gegeven.

Een dunkelflaute komt de jongste jaren steeds vaker voor. Hoe meer er op groene energie gerekend wordt, hoe groter de kans dat de term voorkomt. Vorig jaar was er één, op 16 november, en in januari 2017 duurde die zelfs negen dagen. Als ze zich voordoen, wordt de hoeveelheid energie die van elders geïmporteerd wordt verhoogd. Volgens Nederlandse experts is de verwachting dat een Dunkelflaute zich eens om de twee jaar zal blijven voordoen.

LEES OOK. Raad van State ziet geen contractbreuk in Vlaamse knip groenestroomcertificaten

Het gevolg is ook dat elektriciteit duurder wordt. De dunkelflaute heeft een groot effect op de prijzen op de groothandelsmarkt, met prijzen voor levering van stroom de volgende dag die dubbel zo hoog liggen als de voorbije weken. “Terwijl de prijzen de vorige weken rond de 200 euro voor een megawattuur schommelden, mag je dat de laatste dagen verdubbelen. Met avondpieken tot boven 500 euro per megawattuur”, vertelt Matthias Detremmerie, medeoprichter en trader voor energieleverancier Elindus.

Toch valt het al bij al nog mee, merkt de trader op. De prijzen liggen zelfs in de dunkelflaute lager dan in augustus, toen we prijzen van 600 à 700 euro kenden voor een megawattuur stroom. Dat komt omdat de prijs van aardgas vandaag niet zo hoog ligt als toen. Goedgevulde gasreserves, aanvoer van lng en zacht weer in oktober en november maken dat de prijs van aardgas vandaag rond de 130 euro per megawattuur schommelt. Voor alle duidelijkheid: dat is nog altijd heel veel duurder dan voor de start van de energiecrisis.

Historisch duur

Traditioneel zijn de prijzen voor elektriciteit het hoogst in oktober en november, maanden die vaak windstil zijn. Normaal krijgen we meer wind vanaf januari. En in december is het de kerstvakantie die de prijzen wat drukt. “In alle stilte zijn we in feite door het meeste van de moeilijke maanden gefietst. In deze tijden en markten is voorspellen moeilijk, maar we hebben een groot stuk van de moeilijkste periode op de stroommarkt doorgemaakt”, aldus Detremmerie.

Desondanks blijven elektriciteit en aardgas historisch duur in vergelijking met anderhalf jaar geleden. Besparen blijft dus de boodchap. “We mogen niet zomaar de opgebouwde inspanningen overboord gooien”, aldus de kenner van de stroommarkt.

Wet opheffen

Het voorkomen van een dunkelflaute is koren op de molen van wie vindt dat we er niet zullen komen met enkel groene energie. N-VA-voorzitter Bart De Wever bijvoorbeeld, die van de gelegenheid gebruik maakt om op Twitter op te roepen om de wet op de kernuitstap op te heffen. “In de ideale wereld van Groen verdwijnt het nucleaire balkje en mag dat opgeteld worden bij de energie uit gas. Complete waanzin”, aldus De Wever.

Hier staat ingevoegde content uit een social media netwerk dat cookies wil schrijven of uitlezen. U heeft hiervoor geen toestemming gegeven.

Aangeboden door onze partners

Hoofdpunten